Octrooicentrum Nederland

In het kort

• In 2025 heeft Octrooicentrum Nederland 3.100 aanvragen voor een Nederlands octrooi ontvangen.
• Het aantal van kracht zijnde octrooien in Nederland (inclusief unitaire octrooien) bedroeg eind 2025 in totaal 285.599.
• Het individueel bereik van ondernemers in de voorlichting (met gesprekken, mails, onderzoeken, telefoon, IP Smart Scan, presentaties en workshops) in 2025 was 5.771.

Hoe werkt het?

Een octrooi geeft maximaal twintig jaar het exclusieve eigendomsrecht op een technisch nieuw product of proces. Met een octrooirecht kun je een ander verbieden om jouw technische uitvinding bedrijfsmatig toe te passen in het land waar het octrooi geldt. Bijvoorbeeld om een product te maken, te gebruiken, te verkopen, op voorraad te hebben of in te voeren.

Een octrooiaanvraag wordt altijd gepubliceerd. Daardoor is je uitvinding achttien maanden nadat je een aanvraag hebt ingediend niet meer geheim. Deze kennisdeling met octrooidocumenten stimuleert innovatie.

Je kunt een geldig octrooi krijgen voor een technische uitvinding die nieuw, inventief en industrieel toepasbaar is. Octrooicentrum Nederland voert een onderzoek uit naar de stand van de techniek. Lees meer over de voorwaarden voor een octrooi.

Sinds juni 2023 kun je na verlening van een Europees octrooi kiezen voor een unitair octrooi. Een unitair octrooi is één octrooi dat momenteel geldt in 18 aangesloten EU-landen, waaronder Nederland. Je vraagt het aan bij het Europees Octrooibureau (EOB). Een unitair octrooi kun je alleen in zijn geheel krijgen of laten vervallen voor alle aangesloten landen tegelijk. Geschillen over deze octrooien worden behandeld door het Unified Patent Court, waar ook Octrooicentrum Nederland mee samenwerkt.

De Rijksoctrooiwet 1995 (ROW 95) wordt gemoderniseerd tot de Nieuwe Rijksoctrooiwet (NROW 95). De belangrijkste voorgestelde wijziging is de introductie van het getoetst octrooi. Octrooicentrum Nederland gaat octrooien inhoudelijk toetsen vóór verlening. Dit geeft octrooihouders en hun concurrenten meer zekerheid over de waarde van een octrooi. 

Octrooicentrum Nederland is onderdeel van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat en organisatorisch ondergebracht bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).

Zie ook

• Octrooi (patent) | Jouw uitvinding beschermen
• Voorwaarden voor octrooi (patent) | Octrooicentrum Nederland aanvragen
• Unitair octrooi aanvragen  
• Modernisering Rijksoctrooiwet
• Over ons | Octrooicentrum Nederland

Om welke bedragen gaat het?

Voor verslagjaar 2025 stond er op de ontwerpbegroting 2027 van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat 32 miljoen euro aan uitgaven voor dit instrument.

Wie profiteren ervan?

Octrooicentrum Nederland registreert en verleent octrooien in Nederland voor rechtspersonen die in Nederland octrooi aanvragen. Ook degenen die een al een octrooi in Nederland hebben of een Europees octrooi in Nederland voortzetten, maken gebruik van Octrooicentrum Nederland. 

Daarnaast geeft Octrooicentrum Nederland voorlichting over hoe je intellectueel eigendom (IE) optimaal inzet voor je onderneming. Daarbij gaat het om bescherming, maar ook benutting van informatie uit IE-databanken. De verdiepende voorlichting richt zich vooral op octrooien en is met name voor (toekomstige) technisch-innovatieve mkb-ondernemers en kennisinstellingen. Hiervoor zoeken het Octrooicentrum de samenwerking met bijvoorbeeld startuporganisaties en regionale ontwikkelingsmaatschappijen.

Ook maakt Octrooicentrum Nederland IE zichtbaar voor het brede publiek. Dat gaat naast octrooien bijvoorbeeld over merken, modellen, auteursrechten en bedrijfsgeheimen. Samen met partners zoals de KVK en BOIP geeft het Octrooicentrum voorlichting richting een brede ondernemersgroep en het brede publiek.

Tot slot werkt Octrooicentrum Nederland samen met professionals op het gebied van octrooien en IE, zoals octrooigemachtigden en IE-juristen. Internationale organisaties zoals het Europees Octrooibureau hebben baat bij een nationaal contactpunt en Nederlandse belangenbehartiging.

Wat heeft het opgeleverd?

 In 2025 steeg het totaal aantal octrooiaanvragen met twee procent ten opzichte van 2024.

Bij Octrooicentrum Nederland worden alle in Nederland van kracht zijnde octrooien geregistreerd. Dit gaat dan om Nederlandse octrooien, maar ook om Europese octrooien en unitaire octrooien (sinds juni 2023). Alleen unitaire octrooien worden automatisch rechtsgeldig in Nederland. Overige Europese octrooien vereisen eerst validatie door Octrooicentrum Nederland. In Nederland waren eind 2025 285.599 octrooien van kracht.

Naast de taken rondom het octrooiproces verzorgt het Octrooicentrum ook aan voorlichting voor (toekomstige) technisch-innovatieve ondernemers. In het afgelopen jaar is dit onder andere gedaan door direct contact met ondernemers, waarbij 5.771 individuele ondernemers zijn gesproken. Ook proberen het Octrooicentrum bewustzijn rondom IE te vergroten door middel van cursussen op (technische) universiteiten en hogescholen. In 2025 zijn op deze manier 10.372 studenten bereikt.

Zie ook

Jaarbericht Octrooicentrum Nederland 2025

Meest recente beleidsevaluatie IE-beleid (2018)