2. Monitoring gebruikers steunmaatregelen

EZK ontwikkelt een integrale monitoring van de steunmaatregelen uit het eerste en tweede noodpakket om in kaart te brengen welk type bedrijf er gebruik van maken. Deze monitoring is opgezet in samenwerking met het CBS en verschillende uitvoeringsinstanties. Op dit moment zijn de gegevens beschikbaar van onder meer de volgende steunmaatregelen: NOW-1, TOGS, uitstel van belastingbetaling, BMKB-C, GO-C, BL-C, COL en Qredits. Momenteel wordt nog gewerkt aan het betrekken van de resterende regelingen uit de beide noodpakketten.

De cijfers op deze pagina zijn gebaseerd op informatie die op 31 juli 2020 beschikbaar was. De eerstvolgende actualisatie is gepland in tweede helft september.

1. TOGS

De diverse maatregelen van het kabinet om het coronavirus in te dammen hadden en hebben nog steeds directe consequenties voor de inkomsten in een aantal specifieke sectoren. Bijvoorbeeld door de het afgelasten van evenementen, annuleringen in de reisbranche en de verplichting om 1,5 meter afstand te houden. De TOGS-regeling (Tegemoetkoming Ondernemers Getroffen Sectoren COVID-19) uit het eerste noodpakket was bedoeld voor ondernemers die directe schade ondervinden van diverse kabinetsmaatregelen. Deze ondernemers konden een eenmalige tegemoetkoming van € 4.000 voor hun vaste lasten ontvangen mits ze onder meer aan de gestelde criteria voor minimale omzetderving en vaste laste lasten voldeden (beide € 4.000). Ondernemers konden tot en met 26 juni een aanvraag indienen. De TOGS is in het tweede noodpakket vervangen door de subsidieregeling Tegemoetkoming Vaste Lasten (TVL).

Op basis van de stand op 31 juli zijn er volgens RVO ca. 215.000 bedrijven met een toegekende TOGS aanvraag. Voor ongeveer de helft zijn dat bedrijven met 1 werkplek en voor ca. 93 procent van alle toekenningen betreft het bedrijven met minder dan 10 werkplekken. Als naar de aangewezen SBI-codes wordt gekeken, maakt volgens het CBS 27,5% gebruik van de TOGS-regeling. Bij bedrijven met meer personen in dienst maakt 1 op de 2 bedrijven er gebruik van. Vooral horecaondernemers hebben bij RVO aangeklopt. Bij de restaurants en cafés gaat het om 85 tot 89% van alle bedrijven die actief zijn in deze branches, waarbij nagenoeg alle grotere bedrijven gebruik maken van deze regeling. Andere bedrijfstakken waar RVO meer dan driekwart van de bedrijven een uitkering toekende waren bijvoorbeeld winkels in dames-, heren- of onderkleding, kermisattracties en taxivervoer.

Toegekende TOGS aan mkb-bedrijven (in %)

Toegekende TOGS aan mkb-bedrijven (in %)
Totaal1 werkzaam persoon2-9 werkzame personen10-249 werkzame personen
mkb-bedrijven27,518,356,257,4
Restaurants8975,889,699,6
Cafés84,775,988,5100
Bron: CBS, 3e rapportage monitoring steunmaatregelen (21 augustus 2020) Brontabel als csv (168 bytes)

2. Uitstel belastingen

Een steunmaatregel is ook dat ondernemers bij de belastingdienst uitstel kunnen aanvragen voor het betalen van belastingen. Daarnaast bestaat de mogelijkheid voor bedrijven die vennootschapsbelasting betalen om verliezen over 2020 te verrekenen met de winst uit 2019. De regeling loopt tot 1 oktober 2020. Het betalingsuitstel kan voor alle soorten belastingen verleend worden en het uitstel geldt voor drie maanden. Voor de volgende vijf soorten belastingen geldt dat bij een uitstelaanvraag voor één belasting, het uitstel voor alle vijf wordt verleend: inkomstenbelasting, Zorgverzekeringswet, vennootschapsbelasting, loonheffingen en omzetbelasting (btw). Alleen deze vijf belastingen zijn in deze monitoring opgenomen.

Op de peildatum 31 juli 2020 had zo’n 7% van alle bedrijven in Nederland uitstel van betaling van de vijf genoemde belastingen. Ook hier betreft het relatief veel ondernemingen actief in de horeca. Van alle horecabedrijven heeft 19% uitstel van belastingbetaling. Daarnaast springt het vervoer eruit met 11%. Het zijn vooral de bedrijven met meer dan 10 werkzame personen in dienst die gebruikmaken van deze maatregel. Zo heeft 32 procent van de middelgrote bedrijven (50 -249 werkzame personen in dienst) belastinguitstel. Kleinere bedrijven benutten deze regeling relatief minder. Dit geldt vooral voor de bedrijven met 1 werkzame persoon. In bepaalde gevallen hoeven zzp-ers echter geen loonheffing en/of omzetbelasting te betalen en komen ze dus voor dit deel niet in aanmerking van deze steunmaatregel. Overigens is van de bedrijven die gebruik maakten van het belastinguitstel iets meer dan de helft een bedrijf met 1 werkzame persoon.

Uitstel van belastingbetaling, per sector en grootteklasse (in %)

Uitstel van belastingbetaling, per sector en grootteklasse (in %)
Totaal1 werkzaam persoon2-9 werkzame personen10-49 werkzame personen50-249 werkzame personen250+ werkzame personen
Totaal7,34,912,730,832,026,9
Horeca19,48,922,557,061,090,9
Vervoer11,48,612,731,237,146,9
Bron: CBS, 3e rapportage monitoring steunmaatregelen (21 augustus 2020) Brontabel als csv (233 bytes)

3. NOW-1

De eerste tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor behoud van werkgelegenheid (NOW-regeling) was voor werkgevers die als gevolg van het coronavirus kampen met een omzetverlies van minimaal 20 procent in een aangesloten periode van drie maanden. De NOW voorziet in een vergoeding van de loonkosten. Werkgevers konden de NOW 1.0 tot 6 juni 2020 aanvragen. De regeling is inmiddels (sinds 6 juli 2020) opgevolgd door NOW 2.0 met gewijzigde voorwaarden.

Tot en met 31 juli 2020 zijn er bijna 140.000 bedrijven die gebruik hebben gemaakt van de NOW-1-regeling. Dat is zo’n 6,5 procent van alle bedrijven in Nederland. Vooral bedrijven met 10 tot 50 werkzame personen benutten deze regeling het meest. Naar sector bezien, steekt de horeca er met kop en schouder bovenuit. In deze sector maakten gemiddeld 34 procent van de horecabedrijven gebruik van de NOW-1-regeling. Vanaf de grootteklasse met 10 of meer werkzame personen maakten nagenoeg alle horecabedrijven hiervan gebruik.

Aantal bedrijven met NOW-1 naar bedrijfstak en grootteklasse (in %)

Aantal bedrijven met NOW-1 naar bedrijfstak en grootteklasse (in %)
totaal1 werkzaam persoon2-9 werkzame personen10-49 werkzame personen50-249 werkzame personen250+ werkzame personen
Totaal6,50,922,247,341,228,6
Horeca34,15,850,296,193,9100
Bron: CBS, 3e rapportage monitoring steunmaatregelen (21 augustus 2020) Brontabel als csv (194 bytes)

4. Leningen: Qredits en COL

Een onderdeel van de beide noodpakketten zijn de mogelijkheden tot extra kredietverlening aan of onder andere voorwaarden geld lenen door kleine en middelgrote bedrijven, startups en scale-ups. Het doel hiervan is de liquiditeitspositie van (innovatieve) bedrijven te verbeteren, die door de coronaperikelen onder druk staat. Voor deze monitor zijn gegevens beschikbaar over Qredits en de Corona Overbruggingslening (COL). Qredits is een stichting zonder winstoogmerk met steun van banken en EZK. Qredits helpt startende en bestaande ondernemers bij het succesvol starten van of investeren in hun bedrijf. Daarbij gaat het vooral om ondernemers die via andere kanalen niet aan krediet kunnen komen, te voorzien van leningen tot € 250.000 en advies. De COL is een overbruggingskrediet en staat open voor zgn. groeibedrijven - zoals startups, scale-ups en (innovatieve) mkb-bedrijven. De Regionale Ontwikkelingsmaatschappijen (ROM's) voeren deze regeling uit.

Op basis van de stand op 31 juli 2020 is aan ongeveer de helft van de bedrijven met Qredits-krediet uitstel van aflossing verleend vanwege de coronacrisis. De meeste bedrijven met een Qredits-lening zijn actief in de handel. Relatief veel bedrijven in de horeca en overige dienstverlening (beide rond twee derde van de bedrijven) hebben uitstel van aflossing gekregen. De lenende bedrijven boden zo’n 10 duizend banen voor werknemers; bij 70 procent van deze bedrijven werkte maar één persoon.

Uitgaande van de stand op 31 juli 2020 is aan 620 bedrijven een COL verleend. Het betreft hier een specifieke doelgroep en vooral bedrijven actief in de informatie en communicatie maken gebruik van deze regeling.

5. Garantieregelingen: BMKB-C, GO-C en BL-C

Sinds het uitbreken van de coronacrisis in maart helpen banken in Nederland - in aanvulling op het steunpakket van de overheid - ondernemers om hen financieel meer lucht gegeven. De Corona Monitor van de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) verschaft inzicht in de vraag naar liquiditeit door ondernemingen en de mate waarin banken daarin voorzien. Banken maken hiervoor deels gebruik van verschillende garantieregelingen zoals BMKB-C, GO-C, KKC en BL-C. Klik hier om de Corona Monitor van de NVB te bekijken.

Op 31 juli 2020 beschikten we over de gegevens van de gebruikers van de BMKB-C (3485 bedrijven), GO-C (60) en BL-C (165). Deze aantallen liggen lager dan dat NVB nu rapporteert o.a. vanwege de eerdere peildatum en doordat de gegevens over een verlening met een enige vertraging aan RVO worden aangeleverd. Daarnaast kon het CBS niet altijd alle juridische eenheden koppelen. Vooral de horecabedrijven (37%) en mkb-bedrijven actief in de handel (24%) maken gebruik van de BMKB-C. Het zijn met name de kleine wat oudere bedrijven die deze regeling aanwenden. De helft van de mkb-bedrijven met een BMKB-C lening hebben 2 tot 9 werkzame personen in dienst en 70 procent is al langer dan 7 jaar actief. 

Aantallen BMKB-C verdeeld naar sectoren

Aantallen BMKB-C verdeeld naar sectoren
SectorenAantal
Handel1295
Horeca845
Overig1345
Bron: CBS, 3e rapportage monitoring steunmaatregelen (21 augustus 2020) Brontabel als csv (55 bytes)
Aantallen BMKB-C verdeeld naar grootteklasse
GrootteklasseAantal
1 werkzaam persoon400
2-9 werkzame personen1 710
10-49 werkzame personen1 200
50-249 werkzame personen170
Onbekend10
Bron: CBS, 3e rapportage monitoring steunmaatregelen (21 augustus 2020) Brontabel als csv (162 bytes)
Aantallen BMKB-C verdeeld naar bedrijfsleeftijd op 1 april 2020
Aantallen BMKB-C verdeeld naar bedrijfsleeftijd op 1 april 2020aantal
Jong (0 tot 3 jaar)240
Midden (3 tot 7 jaar)655
Oud (7 jaar en ouder)2 425
Onbekend165
Bron: CBS, 3e rapportage monitoring steunmaatregelen (21 augustus 2020) Brontabel als csv (178 bytes)