MKB en ondernemerschap: wat is het beleid?

Marktdynamiek en concurrentievermogen zijn gebaat bij een grote verscheidenheid aan bedrijvigheid in zowel grootbedrijf als MKB. Het Nederlandse MKB staat er, naar internationale maatstaven gemeten, goed voor, maar er komt veel op deze bedrijven af. De economie is in transitie door de voortgaande digitalisering, internationalisering en verduurzaming van productie en consumptie. Dat stelt nieuwe en extra eisen aan de wendbaarheid en het aanpassingsvermogen van het MKB. Door hun beperkte schaalgrootte worden zij voor extra uitdagingen gesteld, bijvoorbeeld bij het verkrijgen van financiering, of het toepassen van (nieuwe) regelgeving en technologie. Met het MKB-actieplan wil Rutte III het mkb ondersteunen bij die uitdagingen. Verder hebben ondernemers belang bij goede kennisoverdracht over de digitale economie en is voor startups en scaleups een specifiek beleid vanwege hun potentiële impact op het innovatievermogen van de economie. Fiscale prikkels voor ondernemers en financiers spelen daarbij een belangrijke rol.

Ruim € 6 miljard aan fiscale prikkels

Om ondernemerschap te bevorderen kent het bedrijvenbeleid verschillende fiscale maatregelen. De grootste fiscale maatregel is de Zelfstandigenaftrek, waarbij er voor starters nog een extra aftrek is. Voor investeringen is er de Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek en om te voorkomen dat fiscaliteit onnodige belemmeringen opwerpt bij het overdragen van een onderneming, zijn er maatregelen die hierop toezien. Het mkb gebruikt de beschikbare middelen van het bedrijvenbeleid goed. Inclusief de fiscale faciliteiten gaat naar schatting zo’n driekwart van alle beleidsgelden van het bedrijvenbeleid naar het mkb. Van het totale budget voor innovatie-instrumenten kwam in 2016 66 procent terecht bij het mkb.

MKB-actieplan

In 2018 is het MKB-actieplan gepresenteerd. In dit actieplan presenteert het kabinet voor het MKB een samenhangende beleidsaanpak op de terreinen van menselijk kapitaal, financiering, innovatie, internationaal ondernemen, regelgeving, fiscaliteit, economische samenwerking tussen Rijk en regio en digitalisering in het MKB. Het doel daarvan is om de aanpassing van de verschillende soorten MKB-bedrijven aan de nieuwe marktcondities te versnellen en te ondersteunen, onder meer bij de digitale transitie van de economie. De thema’s Human Capital, Innovatie, Financiering, Regelgeving, Digitalisering, en Dienstverlening voor ondernemers zijn elders beschreven op deze website.

Programma Versnelling digitalisering MKB

Digitalisering biedt mogelijkheden voor bedrijven om hun productiviteit te verbeteren en dat geldt zeker voor het mkb om concurrerend te blijven. Door hun beperkte schaalgrootte gaat dit echter niet vanzelf. Naast toegang tot personeel, financiering en weerstand in de keten blijkt gebrek aan kennis over de mogelijkheden van digitalisering het belangrijkste knelpunt. De trend van digitalisering volstrekt zich grotendeels buiten het blikveld van mkb-ondernemers omdat zij onvoldoende verbonden zijn aan de ‘nieuwe economie’ van data-analytics en e-commerce. De inzet van het programma ‘Versnelling digitalisering MKB’ is dan ook om deze werelden beter aan elkaar te verbinden door de effectiviteit van digitale ‘kennisleveranciers’ te verhogen, zodat ondernemers betere toegang hebben tot kennis over digitale technologie.

StartUpDelta2020

Startups hebben bovengemiddelde potentie om iets in de economie of maatschappij te veranderen, omdat deze gedreven en ambitieuze ondernemers vaak met een geheel nieuw concept of businessmodel komen. Om het succes van startups te bevorderen is het van belang een startup-bevorderend klimaat te scheppen. In het kader van het programma Ambitieus Ondernemerschap is aanvankelijk StartupDelta opgericht. Onder de noemer StartupDelta2020 is in 2016 besloten om dit programma de komende jaren voort te zetten, met nog meer focus op 'scaleups' en door nog meer te investeren in het verbinden van belangrijkste spelers en het bouwen van essentiële netwerken. De veertien belangrijkste innovatieregio’s van ons land gaan daarbij intensiever samenwerken, zodat innovaties sneller tot stand komen en veelbelovende buitenlandse starters en bedrijven zich eerder in Nederland vestigen. Ook is er meer aandacht voor doorgroeimogelijkheden van startups tot scaleups.