3. Ruimte voor economische activiteit

De druk op de ruimte neemt toe. Er is meer ruimte nodig voor wonen, de klimaatopgave en natuur. Ook vanuit bedrijven is er behoefte aan meer ruimte. De transitie van onze energie-intensieve industrie en de grootschalige logistieke bedrijvigheid zullen de komende jaren extra ruimte gaan vragen.

Ruimtegebruik bedrijventerreinen in Nederland

Het grootste deel van het oppervlak van Nederland bestaat uit agrarisch terrein, water en natuur. Het bodemgebruik hiervan omvat volgens cijfers van het CBS bijna 85 procent van het totale oppervlak. Het grondgebruik van bedrijventerreinen inclusief kantoren voor bedrijven bedroeg in 2017 2,1% van het oppervlakte van Nederland.

Bodemgebruik 2017

Bodemgebruik 2017
Bodemgebruik 2017% van totaal
Agrarisch terrein53,70%
Water19,00%
Natuur12,10%
Bebouwd terrein - Woonterrein5,80%
Verkeersterrein2,80%
Recreatieterrein2,60%
Bebouwd terrein - Bedrijfsterrein2,10%
Bebouwd terrein - Overig bebouwd terrein1,00%
Semi-bebouwd terrein0,90%
Bron: CBS Brontabel als csv (291 bytes)

Ontwikkeling in ruimte gebruik bedrijventerreinen

Het landschap is de afgelopen twintig jaar veranderd. Tussen 2000 en 2017 is het areaal agrarisch terrein sterk afgenomen ten gunste van de ruimte voor vooral woonterrein, natuur, bedrijfsterrein, recreatieterrein en water. Het bodemgebruik voor woonterrein nam met 26.000 hectare (ha) het meeste daarvan toe, gevolgd door de toename van natuur met bijna 20.000 ha.

Bodemgebruik 2017-2000

Bodemgebruik 2017-2000 Verschil 2017-2000 (x 1000 ha.)
Bodemgebruik 2017-2000Verschil in ha 2017-2000 (x 1000  ha.)
Agrarisch terrein-90,986
Semi-bebouwd terrein-5,177
Bebouwd terrein - Overig bebouwd terrein2,551
Verkeersterrein4,969
Water12,483
Recreatieterrein13,795
Bebouwd terrein - Bedrijfsterrein16,927
Natuur19,361
Bebouwd terrein - Woonterrein26,119
Bron: CBS Brontabel als csv (329 bytes)

Verwachte ruimtevraag door bedrijven

De vraag naar ruimte voor woningbouw en natuur neemt de komende jaren verder toe. Ook de energietransitie vraagt om ruimte. Kijkend tot 2030 is voor bedrijventerreinen extra ruimte nodig door groei van sectoren zoals de groothandel en industrie. Uitgaande van 54.000 ha aan bedrijventerreinen in 2017 neemt in het behoedzame scenario van de ‘Toekomstverkenning Welvaart en Leefomgeving’ de behoefte aan bedrijventerreinen met tien procent toe tot ruim 59.000 ha in 2030. In het gunstige scenario waarin uit wordt gegaan van een hogere economische groei gaat het om een toename van het ruimtegebruik met zeventien procent tot 63.000 ha.

De verwachting in het behoedzame scenario is dat de groothandel en vervoer vanaf 2017 tot 2030 samen de grootste behoefte hebben aan extra ruimte, namelijk ruim 3.200 ha. In het gunstigste scenario zal voor deze sectoren een kleine 4.000 ha extra benodigd zijn.

Extra ruimte behoefte bedrijventerreinen van 2017 tot 2030

Extra ruimte behoefte bedrijventerreinen van 2017 tot 2030
Extra ruimte behoefte bedrijventerreinen van 2017 tot 2030Verandering behoedzaamVerandering gunstig
Groothandel en vervoer32253970
Detailhandel en horeca8851930
Industrie6101780
Bouwnijverheid570650
Zakelijke diensten370645
Quartaire sector160395
Bron: EIB/BCI Brontabel als csv (271 bytes)