3. Aandeel technici in afgestudeerden

Nederland leidt relatief weinig technici op. Van alle afgestudeerden in het hoger onderwijs bestaat slechts een klein deel uit technici. Internationaal gezien staat Nederland hiermee bijna onderaan. Ook al is het aantal afgestudeerde technici gestegen van 9,9 per 1.000 inwoners in 2014 naar 13,8 in 2020. 

Nederland blijft achter

Het aantal afgestudeerden in een technische richting is in Nederland in de afgelopen decennia gestegen. Onderstaande grafiek laat deze stijging zien. Maar in deze grafiek zien we dat deze stijgende trend ook geldt voor de Europese Unie (EU). Binnen de EU als geheel is het aantal afgestudeerde technici zelfs nog wat sterker gestegen dan in Nederland. Daardoor is het verschil met de EU de laatste jaren nog iets groter geworden. Dat het aandeel bètatechnici in Nederland achterblijft, komt vermoedelijk deels door een andere bedrijfstaksamenstelling met daardoor een andere behoefte aan personeel. Maar om dit goed vast te kunnen stellen, ontbreken hiervoor vooralsnog de gegevens.

Afgestudeerden tertiair onderwijs (ISCED 5-8) in wiskunde, natuurwetenschappen, technologie en de bouw per 1.000 inwoners in de leeftijdscategorie 20-29

Afgestudeerden tertiair onderwijs (ISCED 5-8) in wiskunde, natuurwetenschappen, technologie en de bouw per 1.000 inwoners in de leeftijdscategorie 20-29
EU (27 landen)FinlandNederland
200110,617,26,1
200211,117,46,6
200312,117,47,3
200412,517,97,9
200513,218,18,6
200613,517,99
200713,918,88,9
200814,624,38,8
200914,6198,9
201015,424,29,2
20111721,29,4
201217,121,710,7
201318,4229,5
201418,822,39,9
20151923,710,3
201618,724,3
201722,412
201819,623,812,8
201920,824,813,6
202026,613,8
Bron: Eurostat Brontabel als csv (418 bytes)

Stijgende trend zet niet door

Over een lange periode (vanaf 2007) zien we een stijging van het percentage studenten dat kiest voor een technische richting. Maar de laatste jaren is dat percentage weer licht afgenomen. 

Instroompercentage technische studenten hbo en wo
In het hoger beroepsonderwijs (hbo) steeg het instroompercentage van studenten met een technische richting in dertien jaar van achttien procent naar een top van 25 procent in 2017/2018 om vervolgens licht terug te zakken naar 23 in 2021/2022. In het wetenschappelijk onderwijs (wo) steeg het van 28 procent naar 34 procent. Weliswaar kiest een groter deel van de havo/vwo-scholieren met een technisch profiel na de middelbare school nu voor een vervolgopleiding in de techniek. Vanaf 2018 daalt deze instroom licht.

Instroompercentage technische studenten mbo
Voor het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) is de lange-termijntrend redelijk stabiel. Het instroompercentage schommelt rond de 28 procent.

Aandeel bètachniek binnen instroom mbo, hbo en wo, 2007/2008 - 2021/2022 (%)

Aandeel bètachniek binnen instroom mbo, hbo en wo, 2007/2008 - 2021/2022 (%)
mbohbowo
2007-2008291828
2008-2009291928
2009-2010281929
2010-2011271929
2011-2012272030
2012-2013262132
2013-2014262134
2014-2015272334
2015-2016292436
2016-2017292536
2017-2018292536
2018-2019292435
2019-2020282435
2020-2021282334
2021-2022282334
Bron: Monitor Techniekpact Brontabel als csv (313 bytes)

Doorstroompercentages ‘bèta-leerlingen’ naar technische opleiding

De gerelateerde grafiek ‘doorstroom naar bètatechnische vervolgopleiding vanuit havo en vwo met natuurprofiel’ toont welk percentage leerlingen doorstroomt naar bètatechnische vervolgopleidingen vanuit havo/vwo (leerlingen met een natuurprofiel). In de gerelateerde grafiek ‘doorstroom naar bètatechnische vervolgopleiding vanuit mbo met technisch profiel’ zien we dit voor mbo-leerlingen met een technisch profiel. In deze grafieken zien we verder:

  • Vwo-leerlingen met een natuurprofiel kiezen vaker voor een bètatechnische vervolgopleiding dan havo-leerlingen met hetzelfde profiel. 
  • Bij vwo-leerlingen lijkt er op langere termijn een stijgende trend te zijn en bij de havo-leerlingen juist een dalende. 

Binnen het vmbo zijn er verschillen tussen leerlingen van verschillende leerwegen. Binnen de Theoretische leerweg (vmbo-tl) is het percentage leerlingen dat kiest voor een vervolgopleiding in de bètatechniek lager dan onder leerlingen binnen de andere profielen van het vmbo: Basisberoepsgerichte leerweg (bb), Kaderberoepsgerichte leerweg (kb), gemengde Leerweg (gl). Hoewel in de tussenliggende jaren er in alle profielen wel wat veranderingen zijn geweest in het aandeel dat doorstroomt naar betatechnisch MBO, zijn deze aandelen over de gehele periode nauwelijks veranderd. Alleen bij kb vond een lichte stijging plaats.

Doorstroom naar bètatechnische vervolgopleiding vanuit havo en vwo met technisch profiel 2007/2008 - 2020/2021 (%)

Doorstroom naar bètatechnische vervolgopleiding vanuit havo en vwo met technisch profiel 2007/2008 - 2020/2021 (%)
havovwo
2007-20085458
2008-20095059
2009-20104856
2010-20114857
2011-20125059
2012-20135161
2013-20145465
2014-20155565
2015-20165465
2016-20175364
2017-20185163
2018-20195062
2019-20204962
2020-20214762
Bron: Monitor Techniekpact Brontabel als csv (249 bytes)

Doorstroom naar bètatechnische vervolgopleiding vanuit vmbo met technisch profiel 2007/2008 - 2020/2021 (%)

Doorstroom naar bètatechnische vervolgopleiding vanuit vmbo met technisch profiel 2007/2008 - 2020/2021 (%)
bbglkbtlalle
2010-20113328302529
2011-20123228302528
2012-20133126302528
2013-20143129302729
2014-20153231312830
2015-20163131322830
2016-20173231322730
2017-20183330312830
2018-20193331312730
2019-20203330312529
2020-20213329322629
Bron: Monitor Techniekpact Brontabel als csv (308 bytes)