1. Omvang kredietverlening

De in 2012 ingezette daling van de totale omvang van uitstaande kredieten van Nederlandse banken aan het bedrijfsleven heeft zich verder doorgezet. Sinds het begin van 2015 is de vraag naar kredieten door het economisch herstel weer toegenomen. Het percentage kredietaanvragen dat gehonoreerd wordt stijgt ook verder.

Omvang kredietverlening neemt af

Sinds medio 2012 is er sprake van een daling van de omvang van uitstaande kredieten van Nederlandse banken aan het bedrijfsleven, mede door een stijging van de (vrijwillige) aflossingen. Bij de kredietverlening aan het Nederlandse mkb is wel duidelijk sprake van een omslagpunt. Daar stopte de periode van jaren van krimp in het eerste kwartaal van 2017 en is er daarna sprake van enige groei (zie onder gerelateerde grafieken). De omvang van de kredietverlening aan het mkb ligt begin 2019 nog wel ruim 10 procent onder dat van medio 2013. 

Kredietverlening door Nederlandse MFI's aan niet-financiële bedrijven in Nederland (excl. notional cash pooling), 2007-2019 (€ mld)

Kredietverlening door Nederlandse MFI's aan niet-financiële bedrijven in Nederland (excl. notional cash pooling), 2007-2019 (€ mld)
Som van zakelijke kredietverlening van Nederlandse MFI's en door MFI's naar SPV's overgehevelde zakelijke kredieten aan niet-financi�le bedrijven in Nederland (standen, exclusief notional cashpooling)
jan-07221,626
feb-07224,675
mrt-07228,324
apr-07228,178
mei-07232,445
jun-07236,079
jul-07239,612
aug-07241,593
sep-07242,127
okt-07245,606
nov-07245,566
dec-07248,33
jan-08251,878
feb-08254,939
mrt-08260,129
apr-08264,164
mei-08268,317
jun-08271,081
jul-08274,502
aug-08275,704
sep-08275,819
okt-08277,841
nov-08279,055
dec-08278,966
jan-09281,05
feb-09283,293
mrt-09283,277
apr-09284,824
mei-09286,752
jun-09287,844
jul-09288,276
aug-09287,46
sep-09288,339
okt-09289,891
nov-09289,719
dec-09286,148
jan-10289,568
feb-10291,141
mrt-10291,458
apr-10293,798
mei-10295,415
jun-10293,108
jul-10295,175
aug-10294,996
sep-10294,522
okt-10294,327
nov-10294,18
dec-10295,24
jan-11297,114
feb-11296,774
mrt-11296,969
apr-11298,619
mei-11299,326
jun-11299,808
jul-11301,658
aug-11302,171
sep-11301,879
okt-11302,64
nov-11301,595
dec-11302,209
jan-12303,672
feb-12303,896
mrt-12303,562
apr-12305,022
mei-12305,999
jun-12305,817
jul-12307,791
aug-12307,441
sep-12304,043
okt-12305,444
nov-12305,472
dec-12302,544
jan-13303,558
feb-13304,185
mrt-13303,462
apr-13303,559
mei-13303,328
jun-13303,135
jul-13302,607
aug-13301,825
sep-13298,157
okt-13298,778
nov-13298,983
dec-13295,358
jan-14294,763
feb-14294,048
mrt-14291,894
apr-14292,264
mei-14291,562
jun-14289,778
jul-14289,505
aug-14289,052
sep-14287,886
okt-14286,631
nov-14283,784
dec-14279,642
jan-15282,305
feb-15280,682
mrt-15278,536
apr-15279,241
mei-15278,561
jun-15276,403
jul-15274,998
aug-15272,456
sep-15271,395
okt-15271,195
nov-15270,061
dec-15268,912
jan-16271,192
feb-16270,916
mrt-16268,831
apr-16268,571
mei-16268,537
jun-16268,04
jul-16267,128
aug-16266,787
sep-16264,777
okt-16264,947
nov-16262,48
dec-16263,909
jan-17264,145
feb-17263,815
mrt-17263,68
apr-17264,461
mei-17262,563
jun-17260,584
jul-17260,233
aug-17259,708
sep-17259,753
okt-17259,131
nov-17258,479
dec-17257,908
jan-18259,825
feb-18261,267
mrt-18261,243
apr-18261,236
mei-18260,361
jun-18259,266
jul-18260,212
aug-18259,065
sep-18258,347
okt-18258,164
nov-18256,817
dec-18255,603
jan-19256,07
feb-19256,406
mrt-19255,692
apr-19256,283
mei-19255,558
jun-19253,509
Bron: De Nederlandsche Bank Brontabel als csv (3 kB)
Kredietverlening Nederlandse grootbanken aan Nederlands midden- en kleinbedrijf, 2013-2019 kwartaal 1 (€ mld)
Kredietverlening Nederlandse grootbanken aan Nederlands midden- en kleinbedrijf (?mld)
2013-K3145
2013-K4143
2014-K1142
2014-K2140
2014-K3138
2014-K4135
2015-K1136
2015-K2135
2015-K3133
2015-K4130
2016-K1127
2016-K2126
2016-K3126
2016-K4124
2017-K1123
2017K2126
2017K3126
2017K4127
2018K1127
2018K2128
2018K3127
2018K4127
2019K1128
Bron: De Nederlandsche Bank Brontabel als csv (380 bytes)

Vraag naar krediet trekt aan

Op grond van gegevens van de ECB is er in Nederland sinds 2013 een opwaartse beweging waarneembaar in de vraag naar kredieten. Deze stijging hangt waarschijnlijk samen met de aanhoudende economische groei waardoor bedrijven weer meer behoefte aan krediet hebben dan enkele jaren geleden. Uit de Financieringsmonitor 2018 blijkt dat 60 procent van de verkregen financiering bedoeld is voor investeringen in bedrijfsmiddelen (klik hier). De vraag naar krediet ligt op dit moment in Nederland substantieel hoger dan in de rest van de Eurozone, passend bij de relatief hoge economische groei in Nederland.

Netto percentages van banken die een postieve vraag naar kredieten rapporteren: Nederland en Eurozone, 2011-2019 kwartaal 2

Netto percentages van banken die een postieve vraag naar kredieten rapporteren: Nederland en Eurozone, 2011-2019 kwartaal 2
NLEurozone
2011-K125%11%
2011-K211%20%
2011-K315%7%
2011-K4-9%-5%
2012-K1-5%-5%
2012-K2-54%-33%
2012-K3-44%-30%
2012-K4-4%-29%
2013-K1-74%-31%
2013-K2-44%-27%
2013-K3-21%-21%
2013-K4-57%-13%
2014-K1-23%-8%
2014-K2-21%3%
2014-K3-19%5%
2014-K40%6%
2015-K127%19%
2015-K2-59%0%
2015-K318%12%
2015-K446%16%
2016-K125%27%
2016-K227%17%
2016-K329%18%
2016-K429%12%
2017-K125%18%
2017-K2-20%6%
2017-K326%15%
2017-K40%15%
2018-K129%21%
2018-K228%15%
2018-K345%16%
2018-K443%12%
2019-K128%9%
2019-K224%0%
Bron: Bank Lending Survey Brontabel als csv (600 bytes)

Minder afgewezen kredietaanvragen

Na een aantal jaren waarin bedrijven moeilijker aan financiering kwamen, nemen de slagingspercentages van financieringsaanvragen van het Nederlands bedrijfsleven bij een bank de laatste jaren weer voorzichtig toe. Na een piek in 2013 is het percentage afgewezen aanvragen voor een lening weer terug op het niveau van 2010. De voornaamste reden op dit moment voor het afwijzen van aanvragen is dat de financier het risico te hoog vindt en dat het bedrijf een te lage solvabiliteit heeft.

Belemmeringen bij een aanvraag van een lening van mkb bij een bank: percentage 'afgewezen', 2010-2018

Belemmeringen bij een aanvraag van een lening van mkb bij een bank: percentage 'afgewezen', 2010-2018
NederlandEurozone
2010H11,60%3,10%
2010H22,20%2,90%
2011H13,70%2,40%
2011H22,60%3,70%
2012H16,20%4,20%
2012H23,60%3,10%
2013H18,10%3,50%
2013H27,30%3,20%
2014H16,80%3,70%
2014H24,00%2,50%
2015H14,40%2,70%
2015H22,50%2,30%
2016H13,30%2,10%
2016H22,80%1,90%
2017H12,50%1,30%
2017H22,20%1,30%
2018H10,40%1,30%
2018H22,90%1,60%
Bron: Survey on the access to finance of enterprises (SAFE) Brontabel als csv (381 bytes)